تمامی حسابرسان موظفند که برای پشتیبانی از اظهارات و برآورد های خود، شواهدی داشته باشند که بر اساس استاندارد های حسابرسی شکل گرفته باشند.این کار در واقع مستند سازی می باشد که از طریق تهیه و نگه داری کاربرگ های حسابرسی صورت می گیرد که توسط حسابرس و با اجرای عملیات حسابرسی انجام می گیرد.
در واقع کاربرگ حلقه ارتباطی بین مدارک حسابداری کارفرما و گزارش حسابرسی حسابرسان می باشد که تمامی اعمال انجام شده به وسیله حسابرس را مستند سازی می نماید و باعث توجیه درستی کار آنها می شود. ابزار اصلی مستندسازی عملیات اجراشده، کاربرگهای حسابرسی میباشد. حسابرس روشهای به کارگرفته شده، آزمونهای انجام شده، اطلاعات جمع آوری شده ونتایج به دست آمده ازمرحله برنامه ریزی تاگزارشگری رادرکاربرگ ها مستند میکند. این اسناد متعلق به حسابرس است و ماهیت محرمانه دارد.
انواع کاربرگ های حسابرسی
- عمومی
- نهایی
- اصلی
- فرعی (تفصیلی)
- رسیدگی
- جداول و تجزیه و تحلیل
- نکات قابل توجه
- اصلاحات
- نکات معوق
کاربرگ عمومی
نوع عمومی برای استفاده در برنامه ریزی و اداره امور حسابداری طراحی میشود و شامل طرح حسابرسی، نتایج شناخت حسابرس از محیط صاحبکار، بودجه زمانی حسابرسی، فهرستی از روش های حسابرسی وارزیابی کنترل های داخلی میباشد.
کاربرگ نهایی
حاوی مانده طبق سرفصل های مندرج در صورت های مالی سال جاری وسال گذشته میباشد.
کاربرگ اصلی
نوع اصلی شامل یکی از سرفصل های منعکس شده در کاربرگ نهایی است که در این سرفصل به صورت ریز نمایش داده میشوند. درواقع خلاصه ای از کاربرگ های فرعی میباشد.
مانند کار برگ حساب ها واسناد دریافتنی
کاربرگ فرعی (تفصیلی)
حاوی یکی از اجزای تشکیل دهنده کار برگ اصلی است.
کاربرگ رسیدگی
حسابرس از این طریق به رسیدگی اجزاء مانده های منعکس شده در کاربرگ فرعی می پردازد.
عمده کار حسابرسان از این طریق انجام میشود.
کاربرگ جداول و تجزیه و تحلیل
جزئیات کاربرگ رسیدگی را نمایش میدهد.
برای مثال محاسبات مجددی که توسط حسابرس انجام میشود، در این فرم مستند میشود.
کاربرگ نکات قابل توجه
اشکالات و ایرادات مشاهده شده توسط تیم حسابرسی در آن درج میشود تا جهت تصمیم گیری در مورد لحاظ کردن آن در گزارش حسابرسی، توسط سرپرستان مورد توجه قرار گیرد.
کاربرگ اصلاحات
حاوی ثبت های اصلاحی پیشنهادی حسابرس به صاحبکار است که به دو دسته تقسیم میشود:
1- اصلاحات طبقه بندی: اگر ثبت پیشنهادی حسابرس صرفاً بر یکی از صورت های مالی اثر داشته باشد در این فرم مستند میشود. مانند تغییر طبقه بندی دارایی نامشهود به دارایی ثابت
2- اصلاحات پیشنهادی: اگرثبت پیشنهادی حسابرس بر بیش از یک صورت مالی اثر داشته باشد،در کاربرگ اصلاحات پیشنهادی مستند میشود.
کاربرگ نکات معوق
سرپرست تیم حسابرسی پس از بازبینی کاربرگ های تهیه شده توسط تیم حسابرسی، نکات از قلم افتاده یا اجرا نشده توسط تیم حسابرسی را جهت رفع این موارد به آنها باز میگرداند.
سازماندهی کاربرگ های حسابرسی
پرونده های حسابرسی،مجموعه کاربرگ های حسابرسی است که شواهد انجام شدن حسابرسی و سوابق فعالیت های واحد مورد رسیدگی را به طور کامل مستند می کند.
اهداف
1- کمک به برنامه ریزی و اجرای عملیات حسابرسی
2- کمک به سرپرستان، مدیران و شرکا در نظارت بر بررسی کار حسابرسان
3- امین پشتوانه لازم برای گزارش حسابرسان
4- مستند کردن رعایت استاندارد های اجرای عملیات حسابرسی
5- کمک به برنامه ریزی و انجام حسابرسی دوره های آینده
6- فراهم نمودن اطلاعات مورد نیاز در زمینه ارائه سایر خدمات حرفه ای، مانند تنظیم اظهارنامه مالیاتی و ارائه خدمات مشاوره مدیریت
اطلاعات مستند شده
۱- برنامه ریزی های انجام شده
۲- نوع و ماهیت و همینطور زمان بندی اجرا
۳- نتایج حاصل
۴- نکات عمده
عواملی که برشکل و محتوای کاربرگ ها اثر می گذارند
۱- ماهیت کار
۲- نوع گزارش
۳- نوع و ماهیت فعالیت واحد اقتصادی
۴- وضعیت سیستم حسابداری
۵- کنترل های داخلی
۶- ضرورت هدایت
۷- تکنولوژی
شکل ومحتوای کاربرگهای حسابرسی:
شکل ومحتوای کاربرگهای حسابرسی باید متناسب با شرایط موجود و نیازهای حسابرس در هر کار حسابرسی ، طراحی و تنظیم شود.
اطلاعات و کاربرگ های حسابرسی عمدتا شامل موارد زیر می باشند :
1- مشخصات کامل شرکت شامل نام ، آدرس قانونی وشماره ثبت شرکت
2- نمودار سازمانی واحد مورد رسیدگی و شرح وظایف هر یک از کارکنان
3- نسخه ای از اساسنامه و مدارک ثبت اولیه شرکت
4- آیین نامه ها و دستورالعمل های اجرایی واحد مورد رسیدگی
5- سیستم های حسابداری و شرح سیستم کنترل داخلی و ارزیابی آن
6- فهرست حساب ها
7- اطلاعات مربوط به ظرفیت تولید شرکت و شیوه های تولید ، توزیع و فروش
8- نمونه امضای مدیران واحد مورد رسیدگی
9- اطلاعات مربوط به اشخاص وابسته
10- نسخه ای از قراردادهای بلند مدت واحد مورد رسیدگی
11- نسخه ای از سوابق مالیاتی شرکت شامل برگ های تشخیص و قطعی مالیاتی
12- کپی اسناد مالکیت دارایی های ثابت مشهود و نا مشهود
13- کپی صورت جلسات هیئت مدیره و مجامع عمومی
14- نسخه ای از گزارش های حسابرسی ونامه مدیریت سنوات قبل
15- سوابق سرمایه شرکت و مدارک مربوط به افزایش و کاهش سرمایه
