گزارش معاملات فصلی – آشنایی با قوانین و نحوه ارائه گزارشات
معاملات فصلی عبارت است از تمامی خرید و فروش هایی که افراد حقیقی یا حقوقی در طول مدت یک فصل انجام می دهند . طبق ماده 169 و 169 مکرر قانون مالیات های مستقیم ، کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی بعد از ثبت نام جهت دریافت کارت اقتصادی ، مکلفند شماره اقتصادی خود و طرف معامله را در تمامی صورتحساب ها ، قراردادها و سایر اسناد مشابه درج و گزارش معاملات فصلی را به سازمان امور مالیاتی ارائه دهند . سازمان امور مالیاتی براساس گزارشات ارائه شده ، درآمدها و رویدادهای مالی یک شرکت را ارزیابی کرده و مالیات را برای آن شرکت یا بنگاه اقتصادی در طول یک فصل کاری مشخص می کند .
برای درک بهتر گزارش معاملات فصلی، سری به مقاله گزارشات فصلی TTMS چیست بزنید.
در ادامه قصد داریم تا به بررسی دقیق تری در رابطه با گزارش معاملات فصلی و آشنایی با قوانین و نحوه ارائه گزارشات بپردازیم :

مدت زمان ارسال گزارش معاملات فصلی و حد نصاب معاملات
مدت زمان ارسال گزارش معاملات فصلی حداکثر 45 رو بعد از اتمام هر فصل است . اگر مبلغ یک معامله 5 درصد حد نصاب معاملات کوچک باشد ، نیازی نیست که اطلاعات کامل و شماره اقتصادی طرفین معامله در گزارش معاملات فصلی ارسالی اعلام گردد . در این حالت می توان گزارش معاملات فصلی را بصورت تجمیع شده به سازمان امور مالیاتی ارائه نمود .
همین الآن بخوانید : حد نصاب معاملات فصلی چیست ؟
توجه داشته باشید که 5 درصد معاملات کوچک در گزارش معاملات فصلی ارائه شده به سازمان امور مالیاتی در سال 1399 مبلغ بیست و دو میلیون و پانصد هزار ریال ( 22.500.000 ) می باشد .
جرایم عدم ارائه صحیح گزارش معاملات فصلی
در صورتی که در مهلت مقرر 45 روز بعد از پایان هر فصل ، گزارش معاملات فصلی به سازمان امور مالیاتی تسلیم نگردد و یا اینکه گزارش ارائه شده مطابق با قانون نباشد ، مستوجب جرایمی است که قانون گذار تعیین نموده است .
مشمولین ارائه گزارش معاملات فصلی
بنابر ماده 169 قانون مالیات های مستقیم ، مشمولین ارائه گزارش معاملات فصلی به گروه مشاغل بند الف ، ب و ج تقسیم می شوند .
مشاغل بند الف : اشخاص حقیقی که باید طبق قانون ، معاملات فصلی خود را در دفتر روزنامه و دفتر کل ثبت نمایند . اشخاص حقیقی در این دستورالعمل آنهایی هستند که به انجام هر نوع معامله و فعالیت اقتصادی پرداخته و موضوع قانون مالیات های مستقیم و قانون مالیات بر ارزش افزوده می باشند .
مشاغل بند ب : شرکت ها ، سازمان ها و اشخاص حقوقی که باید مطابق با قانون ، کلیه معاملات فصلی خود را در دفتر درآمد و هزینه ثبت نمایند . منظور از اشخاص حقوقی در این دستورالعمل ، آنهایی هستند که موضوع قانون مالیات های مستقیم و قانون مالیات بر ارزش افزوده می باشند .
مشاغل بند ج : صاحبان مشاغلی که مشمول بندهای الف و ب نیستند ، در این دسته قرار می گیرند . این افراد مکلفند خلاصه وضعیت درآمدها و هزینه های خود را مطابق با ضوابط ارائه شده از سوی سازمان امور مالیاتی کشور ثبت و نگهداری نمایند . این افراد در صورت در خواست کتبی از سوی سازمان امور مالیاتی ، باید اسناد و مدارک معاملات فصلی خود را جهت رسیدگی و محاسبه ارائه نمایند .

نحوه ثبت ، تهیه و تنظیم گزارش معاملات فصلی
افراد مشمول باید فهرست تمامی خرید و فروش ها و مبادلات را به همراه اطلاعات کامل طرف معامله در پایان هر فصل ارائه نمایند . در گزارش معاملات فصلی ارائه شده شماره اقتصادی طرف معامله باید وارد شود ؛ در صورتی که اشخاص حقیقی طرف معامله کد اقتصادی نداشته باشند ، از کد ملی به جای کد اقتصادی استفاده می شود . اگر اشخاص حقوقی طرف معامله دارای کد اقتصادی نباشند ، باید از شناسه ملی آنها در صورت معاملات فصلی استفاده نمود .
اشخاصی که دارای چند واحد شغلی می باشند ، مکلفند برای هر واحد شغلی شماره اقتصادی آن را دریافت نمایند . در صورتی که بعد از تقاضای کد اقتصادی ، کدی به آنها ابلاغ نشده باشد ، باید از کد ملی خود در تهیه صورت های معاملات فصلی استفاده نمایند . در ثبت لیست معاملات فصلی باید تمامی مبادلات مالی به تاریخ وقوع آن ثبت شود و هیچ موردی از قلم نیفتد .
برای ارائه گزارش معاملات فصلی می توان بصورت آنلاین و آفلاین در سامانه ارسال صورت معاملات فصلی اقدام نمود .
- روش آنلاین : این روش ویژه مودیانی است که پس از مرحله پیش ثبت نام و اعتبار سنجی در سامانه ارسال صورت معاملات فصلی ، کد کاربری و کلمه عبور را از طریق پاکت پستی دریافت کرده اند .
این مودیان پس از ورود به سامانه ارسال معاملات فصلی ، امکان ثبت برخی از فرم ها را بر حسب نوع اطلاعات را خواهند داشت . مودیان پس از تکمیل اطلاعات و ثبت نهایی آن ، تنها یک بار اجازه ویرایش برای هر رکورد اطلاعاتی را دارند .
- روش آفلاین : مودیانی که از نرم افزارهای خرید و فروش استفاده می کنند ، می توانند از تمامی صورت های معاملات فصلی خود خروجی TTMS گرفته و آن را به سامانه الکترونیکی ارسال نمایند .

معافیت های گزارش معاملات فصلی
برخی از موارد مشمول دستورالعمل ماده 169 مکرر قانون مالیات های مستقیم نمی باشند و نیازی به ارائه آنها در گزارش معاملات فصلی نیست .
این موارد به شرح ذیل می باشد:
- خرید و فروش اوراق بهادار
- خرید و فروش حق تقدم سهام یا سهام الشرکه
- سود و کارمزدهای بانکی و موسسات مالی
- دریافتها و پرداختهای حق عضویت مجامع
- دریافتها و پرداختها توسط تشکل های قانونی ، نهادهای عمومی غیر دولتی
- هدایا ، جوایز ، کمک ها
- مبالغ پرداختی بابت جریمه ، خسارات ، عوارض
- مبالغ مرتبط با اجاره املاک
- فهرست ثمن معاملات بنگاه های املاک
- حقوق و دستمزد پرداختی
- مبالغ پرداختی بابت حق نگهداری یا شارژ ساختمان
- معاملات نقل و انتقال املاک
بهترین نرم افزار حسابداری را از ما بخواهید :



